...

و چه رنجی بزرگتر از این که ملتی عاشق علی باشد و عاقبت یزید را داشته باشد؟

و چه رنجی بالاتر از اینکه کسانی که می بینیم در چه سطحی از معنویت، از آگاهی، از منطق و از انصاف هستند باید از علی و از مکتب علی سخن بگویند و مردم را با علی آشنا کنند؟

و چه رنجی بالاتر از این که در این دنیا یک ملتی، یک گروهی هست که مارک علی بر پیشانی سرنوشتش خورده و از فقر، از خواب، از تخدیر، از تفرقه و از کوتاه اندیشی و از بدبینی، ضعف و ذلت رنج ببرد؟

... الآن در شرایط خاصی هستیم. هیچ شبی، هیچ لحظه ای بهتر از این شب و این لحظه نیست که چنین مساله ای مطرح شود. البته نه در چنین فرصتی و نه به وسیله کسی چون من؛ ولی چه باید کرد؟ به هر حال چنین پیش آمده. من فرصتی ندارم و حال این را ندارم که خیلی با احساس حرف بزنم و خیلی منطقی و شمرده حرف بزنم. فقط شما از هر کلمه من، مجموعه دردی را که در پشتش انباشته است بفهمید.

فرصتی است که از دست می رود. یک نسل وسط بین نسل آینده و گذشته وجود دارد. همه امید ما و سرمایه ما همین است. همین گروهی که هنوز در جستجوی مذهب خودشان هستند و هنوز دغدغه شناختن مذهب خودشان را دارند و هنوز دوست دارند که علی را، چهره راستین علی را بشناسند و مذهب علی را بشناسند و راهش را و مکتبش را بشناسند. اما آنچه که بر آنها عرضه می شود، برایشان قابل قبول نیست. فردا این نسل متوسط، واسطه میان نسل گذشته و آینده، فرهنگ مذهبی ما و فرهنگ استعماری آینده، نسلی که به هر حال پیوسته به یک روح مذهبی بوده و نسل گسسته ای که پوک و پوچ پرورده خواهد شد، این نسل واسطه وجود دارد. این نسل همیشه نیست. این گروه همیشه نخواهند بود. این را به شما عرض کنم که ده سال دیگر، پانزده سال دیگر، بیست سال دیگر، اگر حسینیه های ارشادی وجود داشته باشد در این مملکت و بگذارند که وجود داشته باشد و بهترین برنامه ها را هم برای جوانان و تحصیل کرده ها و دانشجویان و نسل دانشگاهی داشته باشد - بر اساس مذهب - دیگر مثل امروز اینچنین ازدحام نخواهد شد؛ اینچنین استقبال نخواهد شد؛ اینچنین نخواهد بود که برای یک مجمع دینی، هزاران دانشجو هفت ساعت و هشت ساعت در بدترین شرایط بیاید و به حرف مذهب گوش بدهد. دیگر دغدغه مذهبی در درونش نخواهد بود. اگر نجنبیم و اگر کاری نکنیم.

چنین وقت هایی است که حالتی هست و شرایطی هست و عده ای که هیچ وقت نمی آیند به این جور محیط ها و اینجور مجالس و اساسا مستمع عادی این مسائل نیستند، سرشان در زندگی فردی خودشان گرم است یا در مسائل شغلی یا علمی یا هر صنفی و گاه به گاه و سال به سال چنین شب هایی می آیند، این ها هستند که باید این پیام را بیشتر از همیشه بشنوند. این پیام را از طرف یک روحانی، یک عالم، یک استاد یا یک مرجع ... نه! نشنویم؛ از قول یک معلم بشنویم که مسیر را حس می کند با تمام وجودش و می بیند که دارد از دست می رود و می بیند که بیشتر از یک نسل دیگر فرصت نیست برای اینکه کاری بکنیم.

...

رنج های پیروان علی، بیشتر از رنج های خود علی است. برای اینکه رنج های خود علی جز رنج های پیروانش نیست. علی بزرگتر از آن است که از رنج های خویش رنج ببرد. برای این است که می بینیم وقتی که در برابر کفر و در برابر شرک و در برابر دشمن رویاروی، در احد، در حنین، در بدر می جنگد مثل شیر میغرد؛ اما وقتی در میان پیروان خودش است، در میان شیعیان خودش است، در مسجد کوفه خلیفه است و همه شیعیان او پیرامونش حلقه زده اند، آنجاست که فریادهای علی را می شنویم و آنجاست که با شدت و با خشم و در حال ناتوانی از فشار درد به صورت خودش سیلی می زند.

و امروز – و آن روز! - و امروز و امشب که علی کشته شده، ضربه خورده، این یک سرنوشت و حیات و یک وجود دیگری نیز تداعی می شود و آن کشته شدن، ضربه خوردن و پایان یافتن حیات و حرکت و سرنوشت مکتب او، پیروان او، فرهنگ او و مجموعه اندوخته های عزیزی است که او و پیروان او و خاندان او و فرزندان عزیز او برای ما گذاشته اند و یکی از بزرگترین دردهای علی این است که ارزش های او که در سطح زمان و زمین نمی گنجد، باید به دست ماها بیافتد و ماها متولیش باشیم و ماها مسئول شناختش، مسئول عمل کردنش، مسئول پیروی کردنش و مسئول آگاه کردن بشریت به این مکتب نجات بخش باشیم. این بزرگترین رنج است.

امشب یک شب بسیار بزرگ، عظیم، دردآور و شبی است که خاطره علی نه تنها همه رنج های این روح بزرگی که از تمام جهان بزرگتر است را تداعی می کند، بلکه خاطره رنج همه مصیبت زدگان، همه محرومان و همه ستم دیدگان تاریخ بشری را تداعی می کند؛ برای اینکه علی تجسم عدالت مظلوم در تاریخ بشر است. علی نه تنها قرآن ناطق است، بلکه آزادی ناطق است؛ عدالت ناطق است؛ انسانیت متعالی ناطق است و همه رنج ها و شهادت ها و شکنجه ها و شلاق هایی است که بشریت خورده و انسانیت رنج دیده و از همه ستم ها و همه پریشانی ها و همه فریب ها و همه خیانت ها که در روح و وجدان بشریت رنج می برد، در چهره علی و در حلقوم علی می نالد و رنج علی این است و این است که امشب تا شمشیر را در فرق خودش و در نفس خودش حس میکند، اولین کلمه ای که از جانش کنده می شود، این است که: « فزت و رب الکعبه » ، « قسم به خداوند کعبه که نجات پیدا کردم » ...

دانلود سخرانی دکتر علی شریعتی با حجم 2.2 MB